Baz? toplumbilimciler, fizik bilimini toplum bilimiyle harmanlay?p bir teori üreterek, “iyice dibe vurmadan yukar?ya do?ru yükselinmez zaten…” diyorlar ama, bunu da pek fazla bir örnekle destekleyemiyorlar. O zaman da, bunca pislik bata??na sapland?ktan sonra, ayn? yolda, ayn? araçlarla kendili?inden düzlü?e ç?kma umudu biraz hayal kal?yor.
Toplumsal dibevuru?un foto?raflar? her gün çekildi?i ve tüm en i?renç boyutlar?yla ya?and??? için, uzun uzad?ya tekrarlayarak sayfa doldurmayal?m. Kimine göre son y?llarda böyle olduk… Kimine göre on, kimine göre onbe?, kimine göre yirmibe?, kimine göre otuzbe? y?l önce at?ld? bu bozulman?n temeli… Her varsay?m, “bozulma “ kavram?n?n alg?lan???na göre do?ru belki. Ama, toplumlarda davran?? bozuklu?unun temel nedeninin ekonomik denge bozulmalar?ndan kaynakland??? teorisi henüz yalanlanamad???na göre, konuya böyle yakla?t???m?zda, böyle c?v?ma boyutunda bozulman?n tarihini de bir ölçüde yakalam?? oluruz.
?imdi bellek ve bilgilerimizi kar??t?rarak bakal?m bu sürece:
Siyasette yalanla, duygu ve inanç sömürüsüyle ba?layan süreç, kapitalist sömürünün emperyalist sömürüyle kolkola girmesinde ya?an?lan çarp?kl?klardan do?an bo?luklar?n, baz? gözü aç?klarca doldurulmaya elveri?li olmas?, önce hayali ihracat, sahte belgelerle-naylon faturalarla vergi iadesi alarak devlet hazinesini t?rt?klama boyutuyla ya?and?.
Bu tür yolsuzluklara bula?anlar, devletin tepelerinde dola?anlarca korunup kollan?rken, bunlar? ortaya ç?karanlar, yok edilmeye çal???ld?. O zaman için parmakla gösterilecek say?da olan bu suçlar, koruma kollama görünce h?zla boy at?p geli?meye ba?lad?. Korundukça geli?ti, geli?tikçe korundu. Ve öyle bir durum ald? ki, koruyanlarla geli?enleri ay?rt etmek zorla?t?. Zamanla da, korunanlar, koruyan konumuna yükselince, eski koruyanlar?n? korumak zorunda kal?rken, kendilerini de korumu? oluyorlard?. Derken, geli?enlerin tümüne yak?n? koruyan konumuna eri?ince, yolsuzlukla geli?me suç, hatta ay?p olmaktan ç?kt?. Hatta özendirici bile oldu. Yapamayanlara “beceriksiz” gözüyle bak?l?r oldu. K?sa yoldan kö?e dönmek için her ?ey, her yol mubah say?ld?.
Ekonomik yap?daki bu geli?me(!), ya?am?n her alan?na do?al olarak yans?d?. Bozulmalar h?zla yay?ld?. Bu h?zl? geli?meye ya da “bozulmaya” deyin, ayak uyduramayanlar veya içine sindiremeyenler h?zla yoksulla??rken, çe?itli muhalefet etme biçimleri geli?tirdiler. Toplumsal politik muhalefet hareketleri h???mla bast?r?ld??? için bireysel isyanlar “suç” ?ekliyle ortaya ç?kt? ve yayg?nla?t?. Suçlular hapse at?ld? at?ld? geri b?rak?ld?. ??leyecek ba?ka i?leri olmad???ndan, yeniden suç i?leyip i?leyip yeniden hapse at?larak sürdürüldü bu k?s?r döngü. Bu kesimi, geni? bir pazar olarak ele alan medya ve renkli dünya sektörü, onlar? cebinden tenine ve can?na kadar canavarca sömürdü-sömürüyor…
?imdi gelinen a?aman?n foto?raf?n? yeniden çekin ve gözden geçirin. ?çinden ç?k?l?p ç?k?lamayaca??n? iyi görmeye çal???n. Ya umutsuzca namussuzlu?a boyun e?eceksiniz ya da azimli bir namus sava??na gireceksiniz. Bunun “nas?l”?n?, ba?ka yaz?ya b?rakal?m.