Gözden kaçırmayın
KÖY ENSTİTÜLERİNİN YERİNİ FETÖ ALDIBu sene 23 Şubat-1 Mart arası vergi haftası olarak anılıyor.
Vergi : Savunur- Kavuşturur-Korur-Aydınlatır-Birleştirir-Kurtarır-Geliştirir mottosu ile Gelir İdaresi’nce toplumda vergi bilicini artırmayı hedefliyor bu hafta.
Bizde böyle elzem bir günde ülkedeki vergi ve ekonomik değerlere bir göz atalım.
EN BÜYÜK GELİR KATMA DEĞER VERGİSİ
Ülke bütçesindeki gelirlerin 2025 senesinde yüzde 88.60 oranda vergilerle sağlandı.
2026 yılı bütçesinde hedef ise yüzde 97.5
2025 yılı vergi karnesi
2025 yılı Ocak-Aralık döneminde merkezi yönetim bütçe giderleri 14 trilyon 634,6 milyar TL, bütçe gelirleri 12 trilyon 835,5 milyar TL ve bütçe açığı 1 trilyon 799,1 milyar TL oldu.
Vergi gelirlerinin yüzde 48’i KDV ve ÖTV’den alındı.
Dolaylı vergi 2025 yılında yüzde 62,41; dolaysız vergilerin payı ise yüzde 37,59 gerçekleşti.
Ayrıca KDV verginin yüzde 29,68’ini oluşturmaktadır.
2025 de toplanan vergiler 2024 yılına kıyasla yüzde 51 oranında artış olduğunu da ekleyelim.
Bütçe 14 trilyon 634 milyar 607 milyon TL olarak gerçekleşmiştir. Faiz harcamaları 2 trilyon 54 milyar 382 milyon TL, faiz hariç harcamalar ise 12 trilyon 580 milyar 225 milyon TL olarak gerçekleşmiştir.
Kamu kesiminde çok büyük bir israf olduğu biliniyor, hatta gözle görülüyor.
Gider fazla gelir az olunca açık oluşuyor.
Açığı kapatmak adına yine borçlanma oluyor. Tepeden yuvarlanan kartopu misali gün geçtikçe dış borç büyüyor.Ödenen faizler artıyor.Doğal olarak Ahmet abi,Fatma teyze nin evine somun olarak girmesi gereken para yabancıların kasalarına gidiyor.
ADİL OMAYAN DAĞILIM
Sağlanan kaynak ve gelirlerin nasıl adil olmadığını bir örnekle açıklayalım.
10 kişilik A ailesi var.
Bu ailenin de 100 lira geliri 2 uyanık bu 100 liranın 50 sini cebine atıyor.
Geriye kalan 8 kişi kalan 50 lirayı aralarında pay ediyor. Ediyor etmesine de bunlardan 3 kişi kalan 50 liranın 20 sini götürüyor.
En tepedeki İki kişi 50 lira alıyor. En alttaki 5 kişi ise 30 birimi aralarında pay ediyor.
Bunun sebebi servetin vergi dışı olması ve kayıt dışı ekonomidir. GSYH’nin yüzde 40’una yakın bir değerin kayıt dışı rakam 50 milyar dolar.
Türkiye, son yıllarda, bu tür servetlerin, gelirlerin inanılmaz boyutlara ulaştığı bir ülke konumuna geldi. Ve bu tür kayıt dışı servetlerin, kayıt dışı gelirlerin sahipleri siyaseti finanse edenler arasında yer alıyor.
Merkez Bankası'nın açıkladığı verilere göre, özel sektörün yurt dışından sağladığı toplam kredi borcu, 2025 yılında önceki yıla göre yüzde 26,6 oranında net 46,1 milyar dolar artarak 219,7 milyar dolara ulaştı.
Kamu borcu ile toplam dış borç 565 milyar dolar.
Şöyle bir borçlanmanın bir asır ve daha öncelerine bakalım
Yıl: 1828–1829 Yahudi banker Rothschild’e borç alır.
Yıl: 1834Sultan 2. Mahmut oturmaktadır. Banker Rothschild’e başvurur.
Yıl: 1853–1856 Sultan Abdülmecit oturmaktadır. Kırım Savaşı sürmektedir..
Osmanlı, yine banker Rothschild’e başvurur.
Yıl: 1855 Osmanlı tahtında Sultan Abdülmecit oturmaktadır. banker Rothschild’a istediği borç karşılığı Mısır vergisi, İzmir ve Şam gümrüklerinin gelirlerini teminat olarak gösterir, yani ipotek ettirir. Ve Rothschild; İngiltere ve Fransa’nın kefil olması koşuluyla Osmanlı’ya borç vermeyi kabul eder. 5 milyon Sterlin borç verir.
Yıl: 1891 2. Abdülhamit oturmaktadır. Rothschild; yüzde 4 faizle, ödeme süresi 60 yıl olan, 6 milyon 316 bin 920 Sterlin borç verir.
Yıl: 1894 2. Abdülhamit dönemi Rorhschild, yüzde 3,5 faizle 8 milyon 212 bin 340 Sterlin borç verir Borcun geri ödeme süresi 61 yıldır. Osmanlı bu borcu yıllık 330 bin Sterlin taksitlerle ödemek üzere borç senetleri imzalar.
Tarih: 1 Kasım 1922
Türkiye Büyük Millet Meclisi, Osmanlı saltanatına son verdi, Lozan Antlaşması’nın ilgili hükümleri gereğince, banker Rorhschild’den alınmış olan borçlar Rothschild Ailesi’ne ödendi.
Osmanlı devletinin toplam borcu 500 milyardır. Hepsi kuruşuna kadar ödendi.
Bu borcu, büyük devrimci Atatürk’ün önderliğinde Türk milleti ödedi.
Şimdi bu bizim yaptığımız borçları da inşallah bizim torunlar öder.
EN ZENGİN ÜLKELER
Dünyanın en borçlu ülkeleri ABD ve Çin
Ama en zengin ülkelere baktığımızı başı da bu iki ülke çekiyor.
ABD 80.706 milyar dolar ile dünyanın en zengin ülkesi konumunda. ABD'yi sırasıyla Çin, Almanya, Japonya, Hindistan ve İngiltere takip ediyor.
2025 yılı Kişi başına gelire göre en zengin ülkeler ise Norveç, 102.460 dolar ile gayri safi milli gelir başına en zengin ülke konumundadır.
Norveç'ten sonra listenin geri kalanı sırasıyla İsviçre, Lüksemburg, İrlanda, ABD, İzlanda, Danimarka, Singapur, Avustralya ve İsveç'tir.
Ülkemizde ise GSMG 2024 yılında 15 bin 2025 yılında 17 bin dolar olarak açıklandı.Bir başka deyişle 7 kişi bir Norveçlinin gelirine ancak ulaşıyoruz.
AFYONKARAHİSAR’IN DURUMU
Ülkemizdeki vergi gelirlerinin sadece binde 17’sini Afyon karşılıyor. İlimizde Gelir Vergisi mükellef sayısı 18 bin, Kurumlar Vergisi sayısı 6 bin. Ve yaklaşık 600 mali müşavir bulunuyor.
Afyonkarahisar nüfusu 750 bin olup 2300 esnaf ve 2500 işyeri bulunuyor.
Ülkemizde gelir vergisi mükellefi 2 milyon 606 bin,
Kurumlar vergisi mükellefi 1 milyon 165 bin,
Gayrimenkul sermaye iradı olanların sayısı 2 milyon 700 bin,
Basit Usule tabi kişi sayısı 823 bin (2026 başında yapılan düzenleme ile basit usul sayısı 400 binlere düştü
ve KDV mükellef sayısı 3 bin 700
Sonuçta böylesi uzun uzun tabloya bakıldığında ülkede muazzam bir gelir dağılımı adaletsizliği var.
Sabit ve dar gelirlerinin ücretlerini her sene alım gücünü düşürdüğünüzde bu dağlımı arasındaki makas çok daha büyüyor.
Kamuda tasarrufa gidilmeli.
Kayıt Dışı ekonominin önüne geçilmeli.
Borçların kapanması adına servet sahiplerinden bir kez olsun servet vergisi alınmalı
Özellikle gıda ve diğer tüketim maddelerinde günlük fiyat artışlarının önüne geçilmelidir.
Vatandaşların alış verişlerinin kayıt altına alınması konusunda kredi kartı ile işlem yaptırmaları önemlidir.
Ve hileli iflas konkordato ve benzeri girişimlerin önüne geçilmesi lazım.
Böyle bir sistem diğer işletmelere de kötü model oluyor.
Unutmayalım ki vergisini ödeyen yükümlüler ödedikleri bu paranın nereye nasıl gittiklerini de takip ediyor.
Yorumlar
Yorum Yap